സ്റ്റോക്ക്ഹോം: 2026-ലെ സാഹിത്യത്തിനുള്ള നൊബേൽ പുരസ്കാരം കനേഡിയൻ കവയിത്രിയും പ്രബന്ധകാരിയുമായ ആൻ കാഴ്സണ് (Anne Carson - 76). "ധീരവും നവീനവുമായ സാഹിത്യ സംഭാവനകൾക്കാണ്" പുരസ്കാരമെന്ന് സ്വീഡിഷ് അക്കാദമി വ്യക്തമാക്കി. വ്യാഴാഴ്ച സ്റ്റോക്ക്ഹോമിലാണ് റോയൽ സ്വീഡിഷ് അക്കാദമി അവാർഡ് പ്രഖ്യാപിച്ചത്.
പ്രാചീന ഗ്രീക്ക്, ലാറ്റിൻ ക്ലാസിക് സാഹിത്യ പാരമ്പര്യങ്ങളുമായി സർഗാത്മക സംവാദം നടത്തി സമകാലിക സാഹിത്യത്തിൽ തികച്ചും പുതിയ രൂപങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാൻ ആൻ കാഴ്സണ് സാധിച്ചതായി സ്വീഡിഷ് അക്കാദമി പെർമനന്റ് സെക്രട്ടറി ഇൻഗ്രിഡ് കാൾബെർഗ് പറഞ്ഞു. സാഹിത്യ നൊബേൽ നേടിയ 123 പേരിൽ ഈ അംഗീകാരം സ്വന്തമാക്കുന്ന 19-ാമത്തെ വനിത മാത്രമാണ് ആൻ കാഴ്സൺ. കഴിഞ്ഞ ഏതാനും വർഷങ്ങളായി നൊബേൽ സാധ്യതാ പട്ടികയിൽ മുൻനിരയിലുണ്ടായിരുന്ന പ്രമുഖ എഴുത്തുകാരിയാണ് ഇവർ.
ക്ലാസിക്സ് പ്രൊഫസറിൽ നിന്ന് നൊബേൽ നേട്ടത്തിലേക്ക്
1950-ൽ ടൊറന്റോയിൽ ജനിച്ച ആൻ കാഴ്സൺ കുട്ടിക്കാലത്ത് കാനഡയിലെ ചെറുകിട നഗരങ്ങളിലാണ് വളർന്നത്. സ്കൂൾ പഠനകാലത്ത് ലാറ്റിൻ അധ്യാപകനിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച പ്രചോദനമാണ് ഭാഷാ പഠനത്തിലേക്കും പുരാതന ക്ലാസിക് സാഹിത്യത്തിലേക്കും അവരെ ആകർഷിച്ചത്.
പിന്നീട് മക്ഗിൽ, പ്രിൻസ്റ്റൺ തുടങ്ങിയ ലോകപ്രശസ്ത സർവകലാശാലകളിൽ ക്ലാസിക്സ്, ക്രിയേറ്റീവ് റൈറ്റിംഗ്, കംപാരറ്റീവ് ലിറ്ററേച്ചർ വിഭാഗങ്ങളിൽ ദീർഘകാലം പ്രൊഫസറായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.
പഴമയും പുതുമയും കോർത്തിണക്കിയ രചനകൾ
1986-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'ഇറോസ് ദ ബിറ്റർസ്വീറ്റ്' (Eros the Bittersweet) എന്ന ഇവരുടെ ആദ്യ നിരൂപണ ഗ്രന്ഥം ആഗോള ശ്രദ്ധ നേടി. നിരൂപകർക്കും കവികൾക്കും പുറമെ സിനിമ, ടെലിവിഷൻ മേഖലകളെപ്പോലും സ്വാധീനിച്ച പുസ്തകമാണിത്.
പ്രധാന കൃതികൾ: 2001-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച 'ദ ബ്യൂട്ടി ഓഫ് ദ ഹസ്ബൻഡ്' (The Beauty of the Husband) എന്ന കാവ്യസമാഹാരം സാഹിത്യലോകത്ത് വലിയ തരംഗമായി മാറി.
ക്ലാസിക്കൽ വിവർത്തനങ്ങൾ: പുരാതന ഗ്രീക്ക് കവയിത്രി സാഫോ (Sappho), നാടകകൃത്ത് സോഫക്കിൾസ് (Sophocles) തുടങ്ങിയ പ്രതിഭകളുടെ സൃഷ്ടികൾ സമകാലിക വായനക്കാർക്ക് ആസ്വാദ്യകരമാകുന്ന തരത്തിൽ വിവർത്തനം ചെയ്തതിലൂടെയും ഇവർ പ്രശസ്തി നേടി.
സ്വാധീനിച്ച ഘടകങ്ങൾ: കിംഗ് ജെയിംസ് ബൈബിൾ, എമിലി ഡിക്കിൻസൺ, വിർജീനിയ വുൾഫ് തുടങ്ങിയ പ്രഗത്ഭരുടെ രചനാശൈലി കാഴ്സണെ ഏറെ സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പുരസ്കാരങ്ങൾ: ടി.എസ്. എലിയറ്റ് പ്രൈസ്, മാക്ആർതർ ഫെലോഷിപ്പ്, പെൻ/നബക്കോവ് അവാർഡ് തുടങ്ങിയ ലോകോത്തര പുരസ്കാരങ്ങൾ നേരത്തെ തന്നെ ഇവരെ തേടിയെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
സ്വന്തം സ്വകാര്യതയെ ഏറെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്ന ആൻ കാഴ്സൺ, മാധ്യമ അഭിമുഖങ്ങളിൽ വ്യക്തിജീവിതം പങ്കുവയ്ക്കാൻ വിമുഖത കാട്ടുന്ന വ്യക്തിയാണ്. സ്വന്തം രചനകളെ ആത്മകഥാപരമായി വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നതിനെയും ഇവർ എപ്പോഴും എതിർക്കാറുണ്ട്.
സമ്മാനത്തുക 1.2 കോടി സ്വീഡിഷ് ക്രോണ
1.2 കോടി സ്വീഡിഷ് ക്രോണയാണ് (ഏകദേശം 12 ലക്ഷം യു.എസ് ഡോളർ) പുരസ്കാര തുക. ആൽഫ്രഡ് നൊബേലിന്റെ ചരമദിനമായ ഡിസംബർ 10-ന് സ്റ്റോക്ക്ഹോമിൽ വെച്ച് നടക്കുന്ന ചടങ്ങിൽ മെഡലും ഡിപ്ലോമയും കാഴ്സണ് കൈമാറും. ചടങ്ങിൽ അവർ ഔദ്യോഗിക നൊബേൽ പ്രഭാഷണം നടത്തും.
ഈ വർഷത്തെ നൊബേൽ പ്രഖ്യാപനങ്ങളിൽ സമാധാന നൊബേൽ വെള്ളിയാഴ്ചയും, സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രത്തിനുള്ള നൊബേൽ ഒക്ടോബർ 12 തിങ്കളാഴ്ചയും പ്രഖ്യാപിക്കും.